تبلیغات
حکمت - نسبت اختیار انسان و امور شر با برخی اوصاف الهی(30)

نسبت اختیار انسان و امور شر با برخی اوصاف الهی(30)

جمعه 5 خرداد 1391  09:51 ب.ظ

نوع مطلب :نسبت اختیار انسان و امور شر با برخی اوصاف الهی... ،


در صحبت با یکی از دوستان هم مطالبی مطرح شد که نقل قول بخشی از اونها خالی از فایده نیست:


«...در بحث از معنای درست اختیار، گاهی منظور معنای هستی شناختی عام اختیاره، که در اون هر چه عمل موجودی تطابق بیشتری با طبیعتش داشته باشه و از ناحیه ی عواملی در عرض خودش اکراه نشه آزادتره و برعکس. در اینجا حتی این قید که این موجود باید حداقل آگاهی ای در سطح آگاهی انسان یا جن داشته باشه هم نیومده. گاهی هم منظور معنای هستی شناختی خاص تری از اختیاره، که بیشتر برای مصرف در بعضی مباحث اخلاقی ایجاد شده، در این معنا، این قید هم هست که اون موجود باید حداقل از سطح آگاهی ای مثل آگاهی انسان یا جن برخوردار باشه. یه نکته ی مهم هم اینکه اختیار غیر از این دو معنای هستی شناختی یه معنای اخلاقی هم داره و نباید اینها رو با هم قاطی کرد، که فعلا نیازی به بحث از اون نیست...»

«
...فعلا و عجالتا، به نظرم میشه تسخیر رو به چند نوع تقسیم کرد: یکی تسخیر از ناحیه ی علت هستی بخش شی که در طول اون شی است، از این جهت که علت هستی بخش اون شی است(که فعلا بهش میگیم تسخیر طولی)، و دیگری(رو اسمشو میذاریم) تسخیر عرضی، که از ناحیه ی اموری غیر از علت هستی بخشه(اگه حیث هستی بخشی علت هستی بخش اون شی رو هم لحاظ نکنیم، از این نظر، علت هستی بخش هم در این دسته قرار می گیره)(به نظر می یاد اموری هم که در مرتبه ی قبل از مرتبه ی شی قرار دارن ولی علت هستی بخش اون شی نیستن(یا از این جهت لحاظ نمیشن) اگه هم بخوان تاثیری در شی بذارن یا باید این کار رو از طریق خلق عواملی در عرض اون شی انجام بدن و یا از طریق تاثیر خاصی در علت هستی بخش اون). با توجه به معنای درست اختیار، تسخیر علت هستی بخش که منافاتی با اختیار نداره، چون علت هستی یه شی اصل هستی اون شی(که دارای یه شاکله و طبیعت خاصیه) رو افاضه می کنه (البته این شاکله و طبیعت چیزی غیر از اون شی نیست، بلکه خود اون شی است). اما تسخیر عرضی هم دو حالت داره، یا همسو با طبیعت شی تحت تسخیره یا غیر همسو، تسخیر عرضی همسو، با آزادی اون شی همسوست، ولی تسخیر عرضی غیر همسو آزادی اون شی تحت تسخیر رو محدود می کنه...»


نوشته شده توسط: سید ضیاء | آخرین ویرایش:- | نظرات ()

برچسب ها: خدا ، انسان ، فلسفه ، کلام ، اختیار ، آزادی ، جبر ، شر ، قضا ، قدر ، حکمت ، رحمت ، عدل ،